Bana nkole

Na 1921, sima ya bo kangami ya Papa Simon Kimbangu, baye balandaki ye, mingi kati na bango, bakendaki na rélégation na ba mboka misika. Ye moko Papa Simon Kimbangu ba colons belges ba memaka ye na Elisabethville oyo lelo ebengami Lubumbashi. Basusu ba bakendaki na mboka lokola Lowa na province orientale, lelo ebengami Tshopo. Ndenge biso banso toyebi, na mokolo mua le 12 octobre 1951, Papa Simon Kimbangu atikaki mokili pona kolata Nzoto ya Molimo nde tobengi, liwa . Banda tango wana, mingi baye balandaki ye, ba kabuanaki na biteni mibale lokola ndenge ezalaki na bokangami na ye na 1921: -Bayike balongalaki elikya na bango ete Papa Simon kimbangu ayaki kobikisa biso bana ya Kongo pe poso moindo. Bakomaki kosambela to pe bakotaki na mangomba misusu. -Basusu batelemaki na kondima na bango ete ata ko Papa Simon Kimbangu akabuani na bango na bonzoto, kasi na molimo azali tango inso kobundela bango po babima na bowumbu ya colonisation. Bango nde baye l’Etat colonial belge akangaki pe amemaki mosika na ba mboka na bango. Ezalaki na motango ya 150.000 bato ba bengamaki ba kakangami to pe ba rélégués oyo l’Etat colonial belge atindaki bipayi na bipayi lokola na Boma, Tshiela, Mbanza Ngungu Kasi pe mingi bakendaki mosika na mboka ndakisa : Kasai, Equateur, Province Orientale, Kivu pe bongo… Papa Simon Kimbangu, azalaki komonana na bakangami mingi, bipayi inso bazalki. Kasi, baye bakendaki na mboka ya Lowa nde bazuaki ngolu ya kofanda na ye kobanda mokolo mua le 29 juillet 1952 ti le 05 août 1952. A mimonisaki na elongi mosusu pe kombo ya Joseph Ntumba pamba te asilaki kotika mokili na bo nzoto na le 12 octobre 1951 ndenge banso toyebi. Pona nini tokolobela kaka Lowa kasi ba mboka misusu te ? Eyano ezali ete, pamba te, kuna nde Papa Simon Kimbangu akendaki kozua mokanda na ye mindele ba mobotolaka na 1921 pe ba bombaka yango mosika. Na yango, azuaka bilenge basi zomi na mibale(12) amemaka na mboka Ongoka na province ya Maniema pona bozui mokanda ena ebombamaka na sanduku epai ya l’Etat colonial belge. Kati na bilenge basi ena, tokotanga ndakisa mama Elisabeth Nkenge, mama Cathérine Diamoneka pe pe mama Christine Matondo, baye basalaki témoignages na tina likambo monene ya bosekui ya Papa Simon Kimbangu. Kuna nde epai Papa Simon Kimbangu ayebisaki bango été bozali kokamua na ntina na biloko mindele basala lokola ba avions, mituka, ba trains ?... Biloko wana ezali ya biso. Tata Nzambe apesa bango seulement un quart ya mayele. Kasi biso, tozali na trois quart. Tango ekokoka maye manso makomonana.

    

         Mama Cathérine Diamoneka                                   Mama Rachelle Maleka                                    Mama Elisabeth Nkenge